บทความ

โรคทางกระดูกสันหลังและไขสันหลัง : โรคที่เกี่ยวกับหมอนรองกระดูกสันหลัง

การผ่าตัดเปลี่ยนหมอนรองกระดูกสันหลัง

โรคที่เกี่ยวกับหมอนรองกระดูกสันหลัง ในปัจจุบันพบได้มากขึ้นเรื่อย ๆ และมักสัมพันธ์กับการทำงาน จนในบางครั้งถูกจัดอยู่ในกลุ่มโรคที่เกี่ยวกับการทำงานหรือที่เรียกว่า "Office syndrome"  แต่หากไม่เกี่ยวกับการทำงานก็มักพบได้ในผู้สูงอายุซึ่งจะเกี่ยวข้องกับการเสื่อมสภาพตามการใช้งานตลอดชีวิต (Degeneration)  นอกนั้นหากพบในวัยทำงานหรือผู้อายุน้อย ก็มักมีประวัติการทำงานที่หนักมาก หรือ เคยได้รับอุบัติเหตุทำให้คอหรือหลังมีการกระแทกมาก่อน ซึ่งช่วงแรกอาจมีหรือไม่มีอาการเลย ก็ได้ จนเมื่อการดำเนินของโรคเป็นมากพอ ผู้ป่วยก็จะมีอาการ

 

อาการที่พบได้บ่อยคือ ปวดหลัง ปวดร้าวลงขา หรือ ปวดร้าวไปตามแขน ปวดสะบัก ร่วมกับมีอาการชามือ แขนหรือขา ในรายที่มีอาการปวดคอ มักมีอาการปวดศีรษะ ปวดท้ายทอย ร่วมด้วยจนในบางครั้งผู้ป่วยมาพบแพทย์ด้วยอาการปวดศีรษะ และไปตรวจหาสาเหตุทางสมอง ซึ่งมักไม่พบความผิดปกติจนแพทย์วินิจฉัยว่าผู้ป่วยเครียดไปเอง

 

ในรายที่อาการไม่มาก ผู้ป่วยจะได้รับคำแนะนำให้รักษาตามอาการด้วยทางทานยา ตลอดจนการทำกายภาพบำบัด แต่ในรายที่มีอาการมากโดยเฉพาะอย่างยิ่งรายที่มีข้อบ่งชี้ในการทำผ่าตัดชัดเจนคือ อาการปวดมาก ทานยาแล้วไม่ดีขึ้น  มีการกดทับระบบประสาท ไขสันหลัง เส้นประสาท กล้ามเนื้ออ่อนแรง กล้ามเนื้อลีบฝ่อ กลุ่มเหล่านี้เป็นข้อบ่งชี้ที่ควรทำผ่าตัดและมักได้ผลดีจากการทำผ่าตัด โดยเฉพาะการทำผ่าตัดตั้งแต่ระยะแรกที่มีข้อบ่งชี้ในการผ่าตัด ในทางตรงกันข้าม หากผู้ป่วยเหล่านี้ปฎิเสธการผ่าตัด จะทำให้ในอนาคตเมื่อเป็นมากขึ้น การผ่าตัดมักได้ผลไม่ดีเ่ท่าที่ควร

 

การทำผ่าตัดโรคกลุ่มนี้ด้วยวิธี "แผลเล็ก เจ็บน้อย" ด้วยการใช้กล้อง (Minimally invasive) จะทำให้ผู้ป่วยได้รับผลดี ถึงดีมาก จากการผ่าตัด ผู้ป่วยเกินกว่าร้อยละ ๘๐ สามารถจำหน่ายออกจากโรงพยาบาลได้ภายใน ๒๔ - ๔๘ ชั่วโมงหลังผ่าตัด และสามารถกลับไปทำงานได้ทันที (หากเป็นงานที่ไม่หนัก เช่น งานเอกสาร งานนั่งโต๊ะ) เนื่องจากแผลผ่าตัดที่เล็กมาก (มักไม่เกิน ๓-๕ ซม.) ทำให้ความเจ็บปวดหลังผ่าตัดน้อยมาก หรือเกือบไม่รู้สึกเลย

 

รายละเอียดเกี่ยวกับโรคกลุ่มนี้ ดูได้จาก "ปวดหลัง ปวดคอ"